Luxe motors.

Alles over binnenscheepvaart
Gerben
Berichten: 358
Lid geworden op: 21 jan 2007 13:44

Re: Luxe motors.

Bericht door Gerben » 06 aug 2019 17:12

2013 gesloopt bij Treffers????
Live to sail, sail to live


DPLA
Berichten: 1011
Lid geworden op: 03 sep 2014 19:18
Locatie: Haren (Ems) Deutschland

Re: Luxe motors.

Bericht door DPLA » 06 aug 2019 18:09

Pieter en Gerben bedankt.

Toch wel een (verlengde) luxe motor.

Ik twijfelde, omdat er een kleine roef opstond, ten opzichte van de grootte van het schip met een soort theehut en een aparte stuurhut, die je vaak op spitsen ziet, schuine achterkant.

Weer een vraag opgelost.
Groetjes Pieter

We zeggen wat we doen, we doen wat we gezegd hebben !

Kapitein Spok
Berichten: 1533
Lid geworden op: 11 apr 2012 21:31

Re: Luxe motors.

Bericht door Kapitein Spok » 06 aug 2019 20:49

Er is hier natuurlijk al heel veel (keren) gesproken over het feit dat de term Luxe motor beslist geen gedeponeerd merk is.
Er zijn heel veel varianten die allemaal wel de benaming luxe motor krijgen.

Ik ken dit type schip eerder onder de term Belze motor.

Op de laatste vier foto's in de galerij, met het bijschrift "de zelflos installatie verwijderd", zijn de karakteristieke van dit type heel duidelijk te zien.

Op één foto is ook nog een pijler van de brug in Grathem, over het kanaal Wessem Nederweert te zien.

David
Berichten: 1
Lid geworden op: 06 aug 2019 17:20

Re: Luxe motors.

Bericht door David » 06 aug 2019 21:16

Hallo allemaal,
De luxe motor " Laurent" ex Nancy ex Marie-joseph is van mijn ouders geweest van 1978 tot 1989 onder de naam Nancy.
Het schip is idd verlengt in de jaren 60 door de eigenaar toen hij nog Marie-joseph heette. Enkele veranderingen die gebeurd zijn zijn: een keuken tussen de roef en stuurhut, de den een beetje verhoogd, alu luiken, uiteraard de verlenging met ongeveer 11meter, nieuwe ramen in de roef, enz.
Eigenlijk is dit schip al eens aanbod geweest op dit forum, onder "mijn jeugd" vanaf pagina 833. Ik had toen Leo gecontacteerd via mail en hem foto's
doorgestuurd van het schip die hij dan geplaatst heeft.
Ook staan er foto's op het forum van dit schip, ik heb hem nagemaakt op schaal 1/29. Ook deze heeft Leo geplaatst. Deze staan onder rubriek
"modelbouw binnenvaartschepen" vanaf pagina 51.
Gr,
David
Bijlagen
modelbouw
modelbouw
100.jpg (57.45 KiB) 606 keer bekeken
39.jpg
39.jpg (99.82 KiB) 606 keer bekeken

DPLA
Berichten: 1011
Lid geworden op: 03 sep 2014 19:18
Locatie: Haren (Ems) Deutschland

Re: Luxe motors.

Bericht door DPLA » 06 aug 2019 22:48

Is de term Luxe Motor ontstaan, omdat dit de eerste schepen waren die gebouwd werden als een "echt" motorschip ??
Wat ik me ook afvraag waren alle Luxe Motors en alle Beurt Motors uitgerust met een hijs/lostuig (zelflosser) ?
En is misschien daar de naam Luxe Motor aan ontleend ? Een motorschip die zichzelf kon laden en lossen ?

En ja, daar kan je toch niet omheen, dat een Luxe Motor en Beurt Motor toch wel snel is te herkennen, als deze nog in de originele staat verkeerd, aan de kop en kont. (voor en achtersteven)

Zoals een Franse Motor heel snel is te herkennen.
De term : Belze Motor kende ik nog niet, toch nog weer wat geleerd.

In Binnenvaarttaal wordt ook wel gesproken over een Luxe Motor, maar komt niet echt naar voren waar de naam Luxe Motor nu echt vandaan komt, tenminste heb ik hert niet echt kunnen lezen, ik vind het meer een algemeen verhaal.
Groetjes Pieter

We zeggen wat we doen, we doen wat we gezegd hebben !

pieter53
Berichten: 6546
Lid geworden op: 17 feb 2007 18:16
Locatie: Ede (Gld)
Contacteer:

Re: Luxe motors.

Bericht door pieter53 » 07 aug 2019 06:56

Ik denk dat je niet tot het eind toe door gelezen hebt.
Binnenvaarttaal schrijft namelijk hierover onder meer:

De term Luxe-motor is vermoedelijk pas in de jaren vijftig ontstaan. Het oudste bewijs tot nu toe draagt het jaartal 1959.
Over wat nu wel en niet een Luxe-motor is, lopen de verschillen (flink) uiteen.
Er zijn veel schepen, die als Luxe-motor betiteld worden, maar geen volwaardige luxe-motor zijn.
Wel hebben ze aardig wat zeeg of een flinke holte, maar volwaardige luxe-motors zijn het toch niet. Deze schepen worden in bepaalde kringen motorscheepjes genoemd. De Luxe-motor stond en staat blijkbaar nog steeds echter in hoger aanzien dan het motorscheepje, vandaar dat de eigenaren dit soort schepen het eerder een luxe-motor, dan een motorscheepje zullen noemen. Waar men precies de grens moet trekken tussen de luxe-motor en het motorscheepje valt niet te zeggen. Voor mij zelf hanteer ik over het algemeen (maar niet altijd) de norm dat als de machinekamer geheel onder de stuurhut blijft het een luxe-motor is. Is er tegen de voorkant van de stuuhut een uitbouw geplaatst om aan de machinekamer voldoende ruimte te bieden, dan noem ik het een motorscheepje.

Het scheepstype is een logische ontwikkeling, die voortkwam uit de reeds bestaande schroefschepen (de beurtmotors) en vrachtschepen. Het geveegde achterschip en het scherpe voorschip heeft het type van de sleepboten en stoomschepen geërfd. De scheepsverhoudingen zijn meer die van de vrachtschepen. Het is moeilijk te zeggen wanneer het scheepstype echt ontstaan is. In 1901 wordt er bij Pannevis al een motorschip van meer dan 100 ton met alle kenmerken van de luxe-motor/het motorscheepje gebouwd. Ook de Tijdgeest uit 1908 van de werf van van Duijvendijk is een vroeg exemplaar. Het zal echter tot in de twintiger jaren duren voordat ze algemeen goed gaan worden. Vooral in de begin periode was een motorvrachtschip in verhouding tot een zeilschip met hetzelfde laadvermogen namelijk vrij prijzig. Het waren dus voornamelijk alleen de rijkere schippers, die zich een dergelijk schip konden veroorloven.
De vrij voorlijke plaatsing van de motor bood op het achterschip voldoende mogelijkheid tot het plaatsen van een zeer royale roef, vooral ook omdat men de hoeveelheid 'dek' rondom de roef zeer beperkte. Deze roeven werden overeenkomstig de welstand van de eigenaar betimmerd en ingericht. Vergeleken met de vaak krappe kleine roefjes van de zeilende vrachtvaarders waren de roeven op deze motorschepen ware toonbeelden van welvaart en luxe. Men neemt aan dat ze daarom de naam 'luxe-motor' kregen. Helemaal sluitend is deze redenatie niet. Er waren al tientallen sleepschepen die wel grotere en vaak ook mooiere roeven hadden.
Pieter Klein, Ede
Afbeelding
Taal is de moeder van ALLE wetenschappen.

pieter53
Berichten: 6546
Lid geworden op: 17 feb 2007 18:16
Locatie: Ede (Gld)
Contacteer:

Re: Luxe motors.

Bericht door pieter53 » 07 aug 2019 07:40

De type beschrijving bij Binnenvaarttaal is als volgt:

type motorschip met een vrij scherpe, vertikale steven, een fraaie zeeg, waarvan het laagste punt dichtbij de achterkant van het ruim ligt en een geveegd achterschip. De kop van een luxe-motor is beduidend hoger dan het achterschip.
Verder een (luxueus ingerichte) salonroef, een stuurhut, die meestal op een verhoging, een uitbouw van de machinekamer, staat. Langs het achterschip, vaak ook op de roef en langs het gangboord relingwerk. Achter het ruim liggen het dek en de gangboorden gelijk met de bovenrand van het vaartuig. Het vaartuig heeft op het voorschip en langs het gangboord een boeiing/verschansing. Op het voorschip is deze vaak nog met een (wit geschilderd) waterbord verhoogd. Het boeisel langs het gangboord nodigde er veel schippers, er toe uit kalffdekken aan te laten brengen. De vroegste exemplaren waren vaak uitgerust met een hulptuig. Later werd dit vaak een hijstuig. Veel van deze schepen waren in de zandvaart actief en waren daarom voorzien van een zelflosser. Het was zelfs zo dat 'zelflosser' synoniem werd voor een Luxe-motor met zelflosser.
Er wordt soms onderscheid gemaakt tussen de Hollandse Luxe-motor, meestal Hollandse motor genoemd, en de Groningermotor. De eerste heeft het algemeen gebruikelijke, sterk naar binnenvallend hek. Bij de Groninger staat het boeisel veel steiler. Ook zijn de Groningers wat voller gebouwd. Verder onderscheid men onder meer de Lepeltakker.

De Belze motor ben ik hier vergeten te noemen...
(wordt aan gewerkt!)
Pieter Klein, Ede
Afbeelding
Taal is de moeder van ALLE wetenschappen.

DPLA
Berichten: 1011
Lid geworden op: 03 sep 2014 19:18
Locatie: Haren (Ems) Deutschland

Re: Luxe motors.

Bericht door DPLA » 07 aug 2019 15:57

Hallo Pieter,

Ik heb wel het hele verhaal over de Luxe Motor gelezen hoor, het is een duidelijk verhaal, prima.
Ik vind Binnenvaarttaal een heel mooi naslagwerk, petje af voor al jou werk, betreffende Binnenvaarttaal.
Ik kijk er regelmatig in, als ik iets wil weten uit de vorige eeuw.

Maar mij gaat het erom, wie nou als persoon de naam Luxe Motor heeft bedacht of dit type schip deze naam gegeven, hier is volgens mijn niets van bekend.

Volgens mij waren er al Luxe Motors en Beurtmotors in de jaren, eind jaren 20 en begin jaren dertig van de vorige eeuw.
Hoe werden die schepen dan toen genoemd, als volgens jou (Binnenvaarttaal) de naam pas voor het eerst is genoemd in 1959.

Het is jammer dat er niet veel mensen meer in leven zijn, die iets over de naam "Luxe Motor" kunnen vertellen.

Luxe motors, Klippers, Kempenaars en Spitsen spreken mij heel erg aan, vroeger veel aan dit soort schepen gewerkt.
Groetjes Pieter

We zeggen wat we doen, we doen wat we gezegd hebben !

pieter53
Berichten: 6546
Lid geworden op: 17 feb 2007 18:16
Locatie: Ede (Gld)
Contacteer:

Re: Luxe motors.

Bericht door pieter53 » 07 aug 2019 16:55

Mijn schoonvader stamde uit een schippers geslacht, maar kwam al vroeg in aanraking met de watersport, wat toen nog een hobby van heren met witte pantalons en blauwe blazers was. Uit die kringen komen ook de mensen die de namen van scheepstypes te boek stelden. Hij wist daardoor veel scheepstypes te benoemen en ik heb veel van hem kunnen leren.

luxe-motor-sdv093 Kopie.jpg
luxe-motor-sdv093 Kopie.jpg (84.16 KiB) 457 keer bekeken
De meeste namen werden natuurlijk niet zo maar door de heren schrijvers verzonnen, maar men vroeg de schipper eigenaar naar de naam van het type.
Tja en wat die dan naar voren brachten, kon later in eens de standaard geworden zijn. Het liep ook weleens anders. Zo benoemt Sopers bepaalde scheepstypes afwijkend van hoe wij ze heden ten dage noemen.

Ik heb hier naast mij liggen. Schepen die voorbij gaan uit 1927.
Op blz.248 staat iets wat velen van ons een Luxe-motor (teekening: Boot uit Alphen) zouden noemen, het boek, de liggers/scheepsmeters en ook scheepswerven in die tijd spraken van een motor-vrachtboot. Het scheepje op de daarop pagina wordt eveneens een motor-vrachtboot genoemd. Ik en daarbij praat ik dan mijn schoonvader na, zou het een kleine beurtmotor (een beurtmotorreke) noemen.
Mijn schoonvader noemde trouwens nooit iets een luxe-motor; het was altijd kortweg "een motor".

motorscheepje-sdv094 Kopie.jpg
motorscheepje-sdv094 Kopie.jpg (90.49 KiB) 457 keer bekeken
Over het benoemen van scheepstypes is een boek vol te schrijven; ik laat dat echter graag aan een ander over.
Pieter Klein, Ede
Afbeelding
Taal is de moeder van ALLE wetenschappen.

Kees Touw
Berichten: 576
Lid geworden op: 12 jan 2011 12:24
Locatie: Rotterdam

Re: Luxe motors.

Bericht door Kees Touw » 07 aug 2019 17:16

Klopt helemaal Pieter. Ik zal hieronder schrijven wat er in mijn familie over bekend was.
img093.jpg
img093.jpg (152.14 KiB) 452 keer bekeken
Motorschip ATALANTA te Cuyk eind jaren twintig van de vorige eeuw. Het schip was in 1923 door Vuyk te Capelle a/d IJssel voor mijn grootvader C.J.Touw (1876-1944) gebouwd.

Ik denk dat het wel veertig jaar geleden is dat ik mijn ooms Bas Touw (1903-1986) en Klaas Touw (1906-2003) en mijn vader Lies Touw (1910-2007) expliciet gevraagd heb of ze de ATALANTA een Luxe-motor noemden. Het antwoord van elk afzonderlijk was kort maar zeer duidelijk: “Nee” En of ze collega schippers kenden die zulke schepen Luxe-motor noemden. Opnieuw een luid en duidelijk “Nee”.
De term Luxe-motor kenden ze alleen maar uit weekblad Schuttevaer.
Hoe noemden jullie dit type schip dan? “Nou, gewoon een motorschip of liever gezegd een motor zonder meer. Een kleiner formaat motorschip werd dan motorscheepje of motorekke. Dat laatste klonk zo omdat ze uit Bergen op Zoom kwamen.
Verder kenden ze natuurlijk de beurtmotor die te herkennen was aan het forse berghout en soms aan de brede gangboorden. Ook was de stuurhut vaak wat hoger.
De Belze-motor werd ook genoemd. Vaak met veel minder zeeg. Een ander kenmerk waren de ronde luiken. De stuurhut leek op die van de Belgische motorspitsen.
Ik heb er ook over geschreven op mijn website https://schepen-en-schippers-van-bergen ... jouwweb.nl
Zie onder scheepstype en dan verder naar motorschip.
Groet K.T.



Plaats reactie