Munitieschepen "stilliggend".

Alles over binnenscheepvaart
Victoire
Berichten: 82
Lid geworden op: 20 feb 2007 14:36

Munitieschepen "stilliggend".

Bericht door Victoire » 08 mar 2007 20:06

Afbeelding

Wellicht is dit een aardig nieuw onderwerp. Stil-liggende munitieschepen in de jaren '50 en '60 van de vorige eeuw. Ik heb in de zoekmachine 'munitieschepen' ingetoetst en er kwam 1 resultaat, waarbij in een tekst en passant de munitieschepen aan de orde kwamen, maar in verband met de sleepboten die deze munitieschepen sleepten. Een apart onderwerp "munitieschepen (stil-liggend)" heb ik niet gevonden.

Hoe kom ik hierop? Anders dan vele forum-leden, heb ik geen binnenvaarder bestuurd. En mijn vader deed dat ook niet. Wel maakte ik op jonge leeftijd op een bijzondere manier kennis met de binnenvaart. In 1961 kocht mijn vader een compleet en authentiek fries skutsje van de familie Stobbe in Sneek, de Op Hoop van Zegen, 15.66 m, 32 ton. Het schip had de week daarvoor nog met vracht door Friesland gezeild. Er stond geen motor in, de roef was nog geheel ingericht, idem het vooronder. Als kind keek je je ogen uit.

Op bovenstaande foto "zeilen" wij op het eerste tochtje vanuit de Dodde richting het Alkmaardermeer. Ik zit, 7 jaar oud, links op de luiken. Het was allemaal nieuw en er was nog geen geld voor een echte motor. Spannend was het ook. Het schip was omgedoopt tot "Saskerlei" naar een schiereilandje in het Alkmaardermeer. In die jaren (1961) moesten we vanuit het haventje bij Dorregeest eerst door een woud van munitieschepen. Althans zo is mijn herinnering. Misschien waren het er een stuk of 5. Op de foto zijn ze op de achtergrond te zien. Grote rijnaken, bewoond, met het ruim kennelijk vol munitie. Met een roeiboot gingen de bewoners naar de wal.

Binnenkort zal ik op het archief in Alkmaar eens kijken of er meer te vinden is over deze munitieschepen bij Akersloot. Maar misschien zijn er wel gebruikers van dit forum die er meer van weten of er foto's van hebben. Of misschien hebben ze wel op zo'n munitieschip gewoond.

Waarom waren die schepen er uberhaupt? Kennelijk was er na WOII gebrek aan capaciteit in gewone opslagplaatsen op het land. Maar waarom dan in schepen? En waarom deze schepen? Was er overcapaciteit in die jaren in de binnenvaart en was dit een manier om toch nog iets te verdienen? Wat lag er eigenlijk voor munitie in die schepen? Als je nu kijkt naar alle regels mbt vuurwerkopslag, voeren wij dan elk weekend met ons skutsje langs varende bommen? Tot wanneer hebben ze daar eigenlijk gelegen? En wat is er toen met die schepen gebeurd? Waren er nog andere meren in Nederland waar stil-liggende munitieschepen te vinden waren in die jaren?

Kortom genoeg vragen. Ik ben benieuwd naar de antwoorden. Zoals gezegd, zelf ga ik binenkort ook op onderzoek uit.

Groeten,

Teun Schermerhorn


maarpol
Berichten: 5818
Lid geworden op: 05 mar 2006 20:53
Locatie: Noorwegen

xxx

Bericht door maarpol » 08 mar 2007 21:10

Over deze amunietie scheepen weet ik niet veel maar heeft er wel eens over gehoord. Maar weet wel dat er in de jaaren 60 een schip van het ryk lag avgemeerd in de Sliksloot (Haven Krimpen a/d Yssel), Het schip had de naam Okapi ,en in het ruim van dit schip lag een komplete overslag installatie voor graan . Dit schip lag daar jaaren avgemeerd .Het eenigste was dat de schipper moest doen 1 keer iedere 6 maanden een proefvaartje maaken om te testen dat de boel in orden was. Dit schip lag er om in geval van oorlogs vernietegingen in de Rotterdamse haavens binnen een paar uur kon overslaan. Maar de schipper krygt honeur want dit schip zag eruit als een goud haantje. Dit schip had de avmeetingen denk ik van een 60 meeter , dit schip was een nieuw in Holland gebouwd schip . Keek even by de Binnenvaart maar daar is alleen maar een oud Alpina schip te zien.

Martin

Victoire
Berichten: 82
Lid geworden op: 20 feb 2007 14:36

Munitieschepen

Bericht door Victoire » 08 mar 2007 22:32

Om misverstanden te voorkomen na dit bijzondere verhaal van Martin. Aan de door mij bedoelde munitieschepen was niets "spookachtigs"; iedereen wist daar liggen gewoon munitieschepen van Defensie, net zoals er elders munitie opgeslagen lag op het land in reguliere munitieopslagplaatsen.

Teun

Gert Schouwstra
Berichten: 3832
Lid geworden op: 28 okt 2006 20:24
Locatie: Sneek
Contacteer:

Bericht door Gert Schouwstra » 09 mar 2007 08:13

De varende munitieschepen lagen ook vaak stil bij elkaar. Mijn vader en oom zaten ook regelmatig in dit werk. Ze vervoerden dan munitie van en naar Zeebrugge of Oostende voor het Amerikaanse bezettingsleger in Duitsland. Ik kan me herinneren dat we met een hele vloot schepen op het Hollands diep lagen. Je moest een voorgeschreven onderinge afstand houden, maar de soldaten wilden graag samen kaarten enzo, dus de schepen werden hele veel bij elkaar opzij geknoopt. De foto hierboven had net zo goed op het Hollands Diep gemaakt kunnen zijn.
Ik zal eens het een en ander navragen bij mijn vader.
Gert
- Varen is leven. -
Mijn website https://aa-planadvies.nl/ is helemaal vernieuwd.

Victoire
Berichten: 82
Lid geworden op: 20 feb 2007 14:36

Stil liggen

Bericht door Victoire » 09 mar 2007 08:22

Hoi Gert,

Natuurlijk zal er ook munitie over het water vervoerd zijn (en dat zal misschien nog wel gebeuren), maar op het Alkmaardermeer was er absoluut geen sprake van vervoer dan wel tijdelijk bij elkaar stil liggen. De schepen, waar ik op doel, lagen daar gewoon als opslagplaats. En ze hebben daar, dacht ik, wel een paar jaar gelegen. Vandaar de door mij opgeworpen vragen, zoals oa waarom was dat? en gebeurde dat op andere meren en plassen in het land ook? en wat is er nadien met die schepen gebeurd?

Groeten,

Teun

Gert Schouwstra
Berichten: 3832
Lid geworden op: 28 okt 2006 20:24
Locatie: Sneek
Contacteer:

Bericht door Gert Schouwstra » 09 mar 2007 08:23

Zou het hier iets mee te maken kunnen hebben? Of waren er voor de oorlog ook al munitieschepen?
17 januari 1947: Explosie kruitfabriek Muiden
De kruit- en springstoffenfabriek De Krijgsman in Muiden is vele jaren lang het toneel geweest van hevige explosies. Al twee eeuwen geleden is er een eerste verslag van: " Beschrijving van den ramp aan de buskruitfabriek De Krijgsman, nabij Muiden, op den 19den Jan. 1883". Er vielen toen 13 doden.

Ook in 1924, 1925, 1947, 1948, 1949, 1963, 1966, 1972 en 1983 vinden er hevige en meestal dodelijke explosies plaats op het terrein.
Op 17 januari 1947 explodeerde een opslag van granaten. De verwoesting was enorm en ook delen van Muiden werden getroffen door de drukgolf. 17 mensen kwamen om, waaronder 3 inwoners van Muiden.

Het werken met en het opslaan van hoog-explosieve materialen zoals munitie is een riskante bezigheid. Ondanks een groot scala aan veiligheidsmaatregelen is de kans op een ongecontroleerde ontploffing groot. De kruitfabriek ligt vlak bij bewoond gebied en aan de autosnelweg A1, waardoor de risico's voor de bevolking onverantwoord groot zijn. De oorzaak van de ontploffing in 1947 is niet bekend.

En nu ? In 1983 vond de laatste ernstige explosie plaats in Muiden. 3 werknemers kwam toen om het leven. De werkzaamheden met hoog-explosief materiaal zouden sinds het failliet van Muiden Chemie in 1990 zijn gestopt. In 2003 heeft de fabriek het terrein verlaten.
Gert
- Varen is leven. -
Mijn website https://aa-planadvies.nl/ is helemaal vernieuwd.

Victoire
Berichten: 82
Lid geworden op: 20 feb 2007 14:36

Bericht door Victoire » 09 mar 2007 08:46

Inmiddels heb ik mijn verhaaltje en de vragen voorgelegd aan de afdeling Voorlichting van het Ministerie van Defensie. Die zouden het moeten weten, zou je zeggen. Ben benieuwd.

Groeten,

Teun Schermerhorn

Henk Kool
Berichten: 117
Lid geworden op: 14 mar 2006 19:46
Locatie: Zwolle
Contacteer:

Bericht door Henk Kool » 09 mar 2007 09:44

Er waren natuurlijk nog meer van deze plaatsen waar munitieschepen lagen. De Zande, net boven Kampen, was ook zo'n ligplaats waar deze schepen voor anker lagen. Het loswalletje met de toegangsweg is er nu nog steeds.

Groet,

Henk

Binnenvaart
Berichten: 19315
Lid geworden op: 31 dec 2004 16:05
Locatie: Wijchen
Contacteer:

Bericht door Binnenvaart » 09 mar 2007 10:00

Wij lagen in de jaren 60 en 70 met vakantie in Kerkdriel ( aan de Maas ) en daar lagen ze ook

groeten Rene
Altijd het laatste binnenvaartnieuws.

Gert Schouwstra
Berichten: 3832
Lid geworden op: 28 okt 2006 20:24
Locatie: Sneek
Contacteer:

Bericht door Gert Schouwstra » 09 mar 2007 10:45

Het ging er soms wat ongeorganiseerd aan toe. Munitietransporten waren in principe geheim, het was midden in de koude oorlog en de vijand luisterde mee. Ieder land ging er ook anders mee om. In Belgie kregen we drie munitiebegeleiders aan boord, die sliepen in de matrozenwoning.

In Nederland werd er dan afgelost met maar een enkele begeleider per schip, vandaar dat die soldaten nogal eens gezelligheid bij elkaar zochten op de ankerplaats op het Hollands Diep. Dan lagen er zomaar een aantal schepen bij elkaar opzij om te overnachten. Dat mocht natuurlijk niet, maar de enigsten die er wat van mocht zeggen was defensie en die was aan boord.

In Duitsland kreeg je weer twee man aan boord en die waren meestal wat punklicher. Dan moest je je weer helemaal aan de regels houden.

Onderling contact tussen de overheden was er eigenlijk niet. Ik vond onderstaand verhaal op het internet. Zoiets zou nu echt niet meer kunnen:
Munitie schip in Oss

Het moet ergens eind 1969 begin 1970 geweest zijn.
Als korporaal chauffeur kreeg ik het verzoek met drie soldaten een munitieschip in Oss te gaan bewaken. We mochten de open jeep mee nemen. Uit de vele oefeningen welke we reeds uitgevoerd hadden, wisten we dat het ‘s-nachts erg koud was en ik besloot mijn burger auto mee te nemen een Wolsely. Van de CSM kregen we alle vier een pistool mee, met 5 stuks 9 mm kogels de man. De opdracht luidde: niemand in de buurt van het schip.

Daar gingen we dan bewapend en wel in gevechtskleding naar Oss. Voordat we om 17:00 uur onze positie in namen op het haven terrein gingen we eerst in Oss een een snackbar in, voor een patatje met.
In de haven van Oss aangekomen werd het al vroeg donker, dus het was in het najaar van 1969 of voor jaar van 1970. Rond een uur of 8 ’s-avonds het was donker, zagen wij een zwaar voertuig aankomen, richting havenkade en munitieschip. Het was de Brandweer van Oss zij kwamen oefenen. Onze opdracht niemand in de buurt van het schip te laten, gold ook voor de Brandweer. Dus tegenhouden die hap geen oefening voor die jongens.

De brandweer sputterde dan ook tegen, wie waren wij dan wel vier jongens in gevechtspak met een burger voertuig en dan de brandweer tegen houden. De commandant vroeg mij de reden, waarom hij het haven terrein niet op mocht. ( het was een open terrein )
Hem uitgelegd dat er een munitie opslag in zijn haven bevond, deed hem de neus verbleken. Bij de brandweer was niets bekend van het betreffende schip, hetgeen achter de schermen veel tumult zal hebben gegeven. De verdere nacht is dan ook stil voorbij gegaan en om 7:00 uur de volgende dag, konden wij dan ook weer rustig terugkeren naar de KW1

Chris
Het sleepschip Risico 1 van A.L. Pols uit Wsapik heeft tot ca 1973 als munitieopslagschip voor Defensie in Ramspol gelegen. Daarna is het omgebouwd tot motorschip en vaart nu als Geronimo (2304847) uit Koufurderige. (en dat ligt net bezuiden Sneek)
Laatst gewijzigd door Gert Schouwstra op 09 mar 2007 11:19, 1 keer totaal gewijzigd.
Gert
- Varen is leven. -
Mijn website https://aa-planadvies.nl/ is helemaal vernieuwd.



Plaats reactie